Het wordt vroeg donker. Op de vensterbank liggen de laatste pompoenen van het seizoen: oranje, knobbelig en nog koel van de schuur. Met een scherp mes, een stevige lepel en een beetje creativiteit maak je er sfeervolle lantaarns van voor Halloween of Sint-Maarten. En het mooie is: ook de pitten en het vruchtvlees krijgen een bestemming.

Halloween valt op 31 oktober en Sint-Maarten op 11 november. Twee lichtfeesten in een periode waarin de pompoenoogst volop beschikbaar is. Een mooie aanleiding om met die oogst aan de slag te gaan.

Welke pompoen kies je?

Niet elke pompoen is even geschikt om uit te hollen. Klassieke oranje Halloweenpompoenen, zoals de ‘Jack O’Lantern’, zijn speciaal geschikt om te versieren. Ze hebben doorgaans een ruime holte en laten zich gemakkelijk uitsnijden.

Wil je het vruchtvlees ook gebruiken in de keuken? Kies dan bijvoorbeeld een Hokkaido of een ‘Muscade de Provence’. Die hebben vaak steviger vruchtvlees, waardoor het uithollen wat meer werk vraagt. Daar staat tegenover dat je er heerlijke soep, curry of puree van kunt maken.

Let bij het kiezen op een stevige schil, een droge steel en de afwezigheid van zachte of beschadigde plekken. Een pompoen met een beschadigde schil kan sneller bederven.

Zo hol je een pompoen uit

Met een paar eenvoudige hulpmiddelen maak je van een gewone pompoen een sfeervolle lantaarn.

1. Snijd een opening

Snijd met een stevig, scherp mes voorzichtig een opening rond de steel. Maak de snede schuin naar binnen, zodat het deksel niet gemakkelijk in de pompoen zakt. Je kunt ook een opening aan de onderkant maken. Dat is handig als je de pompoen over een ledlichtje wilt plaatsen.

2. Verwijder de pitten en draden

Schep de pitten en draderige binnenkant eruit met een grote lepel of ijsschep. Schraap vervolgens een deel van het vruchtvlees weg. Houd de wand stevig genoeg om niet in te zakken. Een iets dunnere wand aan de voorkant laat meer licht door.

3. Teken een ontwerp

Teken met een stift een gezicht, sterren of andere figuren op de schil. Liever een nauwkeurig patroon? Gebruik dan een papieren mal en prik de lijnen voorzichtig over met een satéprikker.

4. Snijd rustig en nauwkeurig

Gebruik een klein, scherp mesje dat geschikt is voor pompoenen. Maak korte, gecontroleerde zaagbewegingen en werk voorzichtig van de kleine details naar de grotere vormen. Houd je handen uit de snijrichting en snijd nooit naar jezelf toe.

Tip: maak een sterrenhemel met een boormachine

Geen zin in ingewikkeld snijwerk? Met een accuboormachine kun je ook een patroon van lichtpuntjes maken. Teken stippen in verschillende maten op de schil en boor de gaatjes voorzichtig uit met een geschikte houtboor.

Zet de pompoen stabiel neer en houd hem nooit met je hand vlak bij de boor vast. Gebruik de boormachine alleen als je daar veilig mee kunt werken. Laat kinderen het patroon tekenen en houd het boren aan een volwassene over.

Lantaarns zonder grote pompoen

Ook zonder grote Halloweenpompoen kun je de tuin of tafel sfeervol verlichten.

Mini-pompoenen en sierkalebassen

Kleine pompoenen zijn ideaal als tafeldecoratie. Je kunt ze uithollen als het formaat en de dikte van de schil dat toelaten. Gebruik uitsluitend een led-waxinelichtje en zorg dat het stabiel staat.

Weckpotten met herfstbladeren

Verzamel bladeren uit de tuin en plak ze met geschikte decoupagelijm op een glazen pot. Eiken- en esdoornbladeren geven een mooi herfstaccent. Voor een grappige Halloweenversie kun je gaasverband en wiebeloogjes gebruiken. Laat de lijm volledig drogen en kies ook hier voor een ledlichtje.

Knollen en bieten

Een uitgeholde knol of grote biet kan eveneens als lantaarn dienen. Het is een originele manier om eens iets anders te proberen dan de bekende oranje pompoen. Houd er rekening mee dat knollen en bieten anders van structuur zijn en daardoor niet allemaal even gemakkelijk uit te hollen.

Zo blijft je pompoen langer mooi

Een uitgeholde pompoen is beperkt houdbaar. Hoe lang hij mooi blijft, hangt onder meer af van de temperatuur, de rijpheid en de hoeveelheid vocht. Op een koele plek blijft hij doorgaans langer stevig dan in een warme kamer.

Met deze tips geef je je lantaarn de beste kans om mooi te blijven:
• Bewaar de pompoen zo koel mogelijk, uit de volle zon.
• Gebruik schoon gereedschap bij het uithollen.
• Controleer de pompoen regelmatig op zachte plekken en schimmel.
• Gooi hem weg zodra hij duidelijk begint te rotten.

Kies voor ledverlichting in plaats van een echte kaars. Een ledlichtje geeft minder warmte af en verkleint het risico op brand, zeker wanneer de lantaarn buiten tussen droge bladeren staat.

Zo gebruik je de hele pompoen

Een pompoen uithollen betekent niet dat je de inhoud hoeft weg te gooien. Met een beetje voorbereiding kun je verschillende delen benutten.

Pitten: spoel de pitten schoon en verwijder de draden. Laat ze goed uitlekken en dep ze droog. Meng ze met een beetje olie en zout en rooster ze in een voorverwarmde oven op 170 °C. Controleer regelmatig of ze niet verbranden; de benodigde tijd hangt af van de grootte en vochtigheid van de pitten.

Vruchtvlees: gebruik het verse vruchtvlees in soep, curry of pompoenpuree. Je kunt het ook in porties invriezen voor later gebruik. Verwerk het alleen als het nog vers is en niet in contact is geweest met vuil gereedschap of bedorven delen.

Na het feest: is de pompoen niet beschimmeld of verrot, dan kun je hem in kleine stukken op de composthoop verwerken. Verwijder eerst eventuele kaarsresten, ledlichtjes, stickers en andere versieringen.

Denk ook aan egels: laat pompoenresten niet bewust als voer voor egels achter in de tuin. Gebruik ze liever voor je eigen keuken of composthoop.

Na het donker

Als de lichtjes branden en de eerste kinderen aanbellen, zie je pas wat een paar uur aan de keukentafel oplevert. Iedere pompoen krijgt zijn eigen gezicht en iedere lantaarn brengt wat extra sfeer in de donkere herfstavonden.

En als de pompoen na Halloween of Sint-Maarten zijn beste tijd heeft gehad, hoeft hij niet meteen bij het afval. Gebruik de verse delen in de keuken en verwerk geschikte restjes op de composthoop. Zo krijgt de oogst uiteindelijk weer een plek in de tuin.

 

5/5 - (2)